Nieuws : "Eigen bijdrage GGZ allesbehalve liberaal"


In de Landelijke Nota Gezondheidsbeleid getiteld ‘Gezondheid dichtbij’, onlangs goedgekeurd in de ministerraad, is het uitgangspunt dat het veld van de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) de ruimte krijgt om zelf de zorg rondom de patiënt te organiseren. De GGZ zou de zorg kunnen vormgeven door gebruik te maken van onder andere zelfmanagement, preventie, e-health en de kortdurende behandeling. Deze middelen kunnen waar nodig worden ingezet, met een bekostiging die dit functioneel zou moeten ondersteunen.
 
Het zijn woorden die weliswaar mooi klinken, maar haaks staan op de geplande bezuinigingen in de GGZ. Woorden die totaal niet passen in de huidige praktijk van de GGZ die zich kenmerkt door overvolle poliklinieken welke bemand worden door psychologen en psychiatrisch verpleegkundigen. Laatstgenoemden behandelen noodgedwongen patiënten, terwijl passende zorg eigenlijk door psychiaters verleend zou moeten worden. Vanwege het tekort aan psychiaters en een gebrek aan financiële middelen voor een afdoende psychiatrische behandeling is de psychiater verworden tot een manager. Deze
managers hebben als taak de caseload aan te sturen. Contact met de patiënt om een behandelrelatie op te bouwen zit er voor veel psychiaters niet meer in. Het contact dat de psychiater heeft met de patiënten is vaak vluchtig of vindt plaats via de sociaal psychiatrisch verpleegkundigen.
 
Begrippen als zelfmanagement, preventie, e-health en de kortdurende behandeling zijn termen die wellicht beter passen in de huis-, tuin- en keukenpsychologie. Problematiek als zijnde problemen met de levensfase, de relatie of rouwverwerking zijn hiermee te behandelen. Er bestaat echter ook een andere vorm van problematiek waar het gaat om psychotische stoornissen, drugs- en alcoholverslaafden en de groep patiënten met suïcidale neigingen. Mensen met deze vorm van problematiek zijn niet in staat om voor zichzelf te zorgen, door het optreden van wanen en hallucinaties gecombineerd met een afwezig ziektebesef. Zonder al dan niet gedwongen hulp zullen deze mensen niet zelfstandig op zoek gaan naar een oplossing. Deze groep patiënten kan alleen worden behandeld door psychiaters die geschoold zijn in de geneeskunde. Dit laatste geld niet voor psychologen, die geen passende zorg kunnen leveren omdat zij geen artsbevoegdheid hebben.
 
Dat er nu wordt gesproken over het instellen van een eigen bijdrage voor de GGZ is volgens de JOVD dan ook onjuist en druist in tegen het streven om ziektes holistisch te benaderen. Hoe kan dit als we lichaam en geest uit elkaar trekken en deze afzonderlijk behandeld en betaald moeten worden?
 
Het liberalisme streeft naar een maximale vrijheid voor het individu. Het is echter wel gelegitimeerd om de vrijheid van de een te beperken indien deze persoon een ander schaadt. Met betrekking tot geesteszieken moeten ook deze patiënten het recht hebben om van hun vrijheid te genieten, wat mogelijk wordt gemaakt door behandeling. Juist door het ziektebeeld waar psychiatrische patiënten aan leiden worden de grenzen van vrijheid meerdere malen opgezocht. Ook is het ontstaan van gevaarlijke situaties voor de patiënt zelf en voor anderen een factor die bijdraagt aan het belang van een gepaste behandeling.
Als JOVD roepen we dan ook op om vooral geen eigen bijdrage voor de psychiatrische zorg in te stellen. Het inperken van de vrijheid van de individuele patiënt is namelijk verre van liberaal.

Sabina de Lange namens de denktank Zorg en Welzijn der JOVD



  


Reageer snel!


De hele reorganisatie van de GGZ is een schande. Voor de zoveelste keer valt deze sector in de hoek van de klappen. Plannen zijn verstrekkend en zetten de GGZ weer 10 jaar terug in de tijd. Afschaffen van verlengde arm en instellen van budgettering creert zelfs weer wachtlijsten. Een overheid die dus stelt hoeveel burgers maximaal 'ziek' mogen zijn per jaar. Dit is geen marktwerking in de zorg, maar planeconomie in de zorg! (En dan heb ik het nog maar niet over de centraal gestuurde tarieven, of onmogelijkheid kostprijs/kwaliteits aspecten in de prijs te verdisconteren voor zelfstandige zorgaanbieders in de GGZ). Op zijn best is de overheid in deze een onbetrouwbare partner.

Daarnaast, neem de eigen bijdrage. Een eigen bijdrage wordt veelal ingesteld als drempel: ga niet te snel op zoek naar zorg, gebruik niet overmatig. Zoals een burger die verkouden is niet direct naar de huisarts hoeft, of bij elk pijntje direct naar een specialist, wordt zo de verantwoordelijkheid voor de zorgvraag deels bij de burger gelegd.

Bekeken in het licht van bijv. 2e lijns GGZ, is problematiek, in deze setting, verre van vergelijkbaar. Het betreft problematiek die veelal diepgeworteld ligt en gekoppeld is aan de specifieke psyche van het individu. Het vragen van zorg an sich is al vaak een drempel.

Een drempel opwerpen om hulp te vragen in dit licht miskent de invidivuele behoefte van de burger, of, gechargeerd gesteld, de individuele vrijheid van de burger om een probleem te hebben. Dit lijkt mij verre van liberaal.

Tenslotte, in de setting dat burgers zo snel mogelijk van school het arbeidsproces in moeten rollen en een, mijns inziens, toekomstige aow leeftijd van 70 (analoog aan Denemarken), zullen psychische problemen als midlife crisis, burnout etc zich vaker voordoen. Het remmen van de geestelijke gezondheid van de arbeidsbevolking en daarmee dus haar productiviteit staat haaks op de wens een zo groot mogelijke arbeidsproductiviteit te realiseren. Hiermee zal goedkoop duurkoop blijken...

Ramses - 21-06-2011 | 16:38

Absoluut waar! Ik vind het dan ook uiterst pijnlijk dat er meer aandacht gaat naar de bezuinigingen
op toneelgezelschappen dan naar de bezuinigingen op de psychische zorg. Zorg is iets wat er voor iedere Nederlandse burger moet zijn, ongeacht het inkomen.

Rosa - 11-06-2011 | 15:43

Eindelijk iemand die het snapt. Goed en mooi geschreven!

Maarten - 10-06-2011 | 23:19



Naam:

Email:




neem de code hierboven over


Let op dat alle velden ingevuld moeten worden!



Klik hier voor het nieuwsarchief